سیدمحسن موسویزاده عضو کمیسیون آموزش، تحقیقات و فناوری مجلس با تأکید بر ضرورت بازتعریف پیوند میان دانشگاه و اقتصاد مرزی، گفت: تداوم فاصله میان مراکز علمی و نیازهای واقعی مناطق مرزی، بهویژه در نظام «تهلنجی» و بازارچههای مرزی، به یک چالش ساختاری در حکمرانی توسعه تبدیل شده است.
نماینده مردم اهواز، کارون، باوی و حمیدیه در مجلس شورای اسلامی با بیان اینکه اقتصاد مرزی در خوزستان یک موضوع صرفاً تجاری نیست، اظهار داشت: اقتصاد مرزی یک زیست بوم پیچیده اجتماعی، فرهنگی و معیشتی است و اگر با رویکرد علمی و نهادی مدیریت نشود، به بازتولید نابرابری و ناکارآمدی منجر خواهد شد. با وجود اهمیت راهبردی این حوزه، دانشگاهها و مراکز پژوهشی هنوز در جایگاه «بازیگر مؤثر تصمیمساز» در حوزه تهلنجی و بازارچههای مرزی قرار نگرفتهاند.
تهلنجی؛ نمونه بارز گسست علم از سیاستگذاری اجرایی
موسویزاده با انتقاد صریح از شکاف میان علم و اجرا تصریح کرد: نظام تهلنجی امروز در نقطهای قرار دارد که همزمان با نقشآفرینی جدی در معیشت مردم، از فقدان پشتوانه علمی در طراحی، تنظیمگری و بهرهوری رنج میبرد. عدم اتصال این نظام به دانش دانشگاهی در حوزههایی مانند زنجیره تأمین، لجستیک، اقتصاد رفتاری و حکمرانی دادهمحور، موجب شده تصمیمات عمدتاً مقطعی، غیرپایدار و بعضاً غیرکارشناسی باشد.
دانشگاه باید از حاشیه سیاستگذاری به متن حکمرانی مرزی بیاید
عضو کمیسیون آموزش، تحقیقات و فناوری مجلس تأکید کرد: نقش دانشگاه نباید محدود به تولید مقاله و آموزش نظری باقی بماند؛ بلکه باید به سطح «طراحی مدل حکمرانی اقتصاد مرزی» ارتقا یابد؛ شرکتهای دانشبنیان و مراکز علمی باید مستقیماً در طراحی الگوی نوین تهلنجی و ساماندهی بازارچههای مرزی مشارکت ساختاری داشته باشند تا امکان تبدیل تهدیدهای موجود به ظرفیتهای پایدار اشتغال فراهم شود.
ضرورت شکلگیری نقشه راه مشترک علم و اقتصاد مرزی
موسویزاده با ارائه یک رویکرد سیاستی اظهار داشت: تدوین «نقشه راه مشترک دانشگاهها و بازارچههای مرزی» یک ضرورت فوری است تا خروجی پژوهشهای دانشگاهی مستقیماً وارد فرآیند تصمیمسازی و اجرا در سطح استانها شود؛ همچنین ایجاد مراکز نوآوری مرزی در دانشگاههای خوزستان یک حلقه مفقوده در زنجیره توسعه منطقهای است.
بازطراحی آموزش عالی برای اقتصاد مرزی
این نماینده مردم در مجلس دوازدهم با اشاره به لزوم تحول در نظام آموزشی؛ افزود: راهاندازی رشتهها و دورههای تخصصی در حوزه اقتصاد مرزی، تجارت بینالملل محلی و کسبوکارهای کوچک مرزی، همراه با آموزش میدانی در بازارچهها، باید به یک سیاست پایدار در آموزش عالی تبدیل شود.
موسویزاده در پایان خاطرنشان کرد: استمرار شکاف میان دانشگاه و اقتصاد مرزی، بهویژه در نظام تهلنجی، به معنای تداوم چرخه تصمیمگیری غیرکارآمد است. دانشگاه باید از یک نهاد آموزشی منفعل به یک نهاد فعال در حل مسئله و حکمرانی اقتصادی تبدیل شود؛ در غیر این صورت، فاصله میان سیاستگذاری و واقعیتهای زندگی مردم مرزنشین همچنان عمیقتر خواهد شد.